Ekler Nedir

cemile1 tarafından yazıldı.. Yayınlanma 6. Sınıf Türkçe Konu Anlatımı

Atatürk, sanatçıya şunu söyledi:" Bu cümlede "sanat, şu, söyle" kelimeleri çeşitli ekler alarak kullanıl­mıştır.

"Sanat" kelimesine eklenen "-çı" eki, onun anlamını değiştirip yeni bir anlam kazanmasını sağlamıştır, "-a" eki ise diğer kelimelerle "sanatçı" kelimesi arasında geçici anlam ilişkisi kurmuştur.

Kelimenin anlamını veya türünü değiştiren ya da var olan kelimeyi, kelime grubu hâline yahut cümle içinde kullanılmaya elverişli hâle getiren parçalara ek diyoruz.

Bu tanımdan da anlaşılacağı gibi bazı ekler kelimenin anlamı veya tü­rü üzerinde etkili olur. Bazı ekler ise kelimenin kullanımında etkili olur.

"Atatürk, oyuncuları yemeğe davet etti." Bu cümlede "Atatürk" ve "davet" kelimeleri ek almadan kullanılmıştır. "Oyuncuları, yemeğe, etti" kelimeleri ise ek almıştır.

** "oyun-cu-lar-ı" kelimesindeki "-cu" eki "oyun" kelimesinin anlamını değiştirmiştir.

** "ye-mek-e" kelimesindeki "-mek" eki "yemek" kelimesinin hem anlamını hem de türünü değiştirmiştir. Diğer ekler anlamda önemli bir değişiklik yapmamıştır.

Örnek Soru:

Aşağıdaki altı çizili kelimelerin hangi­sinde ek, kelimenin türünü değiştirme­miştir?

A) Atlılar akın akın savaş meydanına doğru ilerliyordu.

B) Derse oturmadan önce odasını top­lamaya başladı.

C) Her sabah simitçiye uğrar, simidini alır.

D) Bu olayın karşısında basın ilgisiz kalmayı tercih etmiştir.

Cevap: C