Noktalama İşaretleri (Noktalı Virgül)

Esra Dinçsoy tarafından yazıldı.. Yayınlanma 6. Sınıf Türkçe Konu Anlatımı

Noktalı Virgül ( ; ): Noktalı virgül işaretinin kullanıldığı yerler şunlardır :

A)Biçimce bağımsız olmalarına karşın (ortak öğeleri olmayan) anlamca birbirine bağlı olan cümleleri ayırmada : Örnek :

üEve bir sessizlik hakimdi; kimse kimsenin yüzüne bakmıyordu.

üElim ayağım dolaştı; ne diyeceğimi şaşırdım.

B)Bir cümlede virgülle ayrılmış örnek kümeler, eşit bölümler arasında : Örnek :

üRoman, öykü, anı, yaratıcı yazılara; makale, fıkra, eleştiri düşünce yazılarına örnektir.

üBir yanda yaşlı anası, babası; öbür yanda karısı ve çocukları vardı.

C)Bağımsız cümleleri, neden-sonuç, karşıtlık, tamamlama gibi özelliklerle bağlayan "ama, fakat, çünkü, öyleyse, böylece, öyle ki..." bağlaçlarından önce : Örnek :

üÇok aradım; ama senin gibisini bulamadım.

üÇocuğu okula göndermedim; çünkü çok hasta.

D)Öğeleri arasına virgül konmuş sıralı cümlelerin arasında : Örnek :

üAt ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır.

İki Nokta ( : ): İki nokta işaretinin kullanıldığı yerler şunlardır :

A)Bir sözcük ya da cümleden sonra açıklama yapılacağını veya örnekler verileceğini göstermek için : Örnek :

üSıfat : Adın önüne gelip onu niteleyen ya da belirten bir sözcük çeşididir.

üÜnsüz harfler iki grupta incelenir : 1. Sert ünsüzler, 2. Yumuşak ünsüzler.

B)Bir kişiden ya da bir yerden alınmış bir sözün yazılacağını belirtirken, tırnak işaretinden önce: Örnek :

üYahya Kemal kültürümüzle ilgili şöyle der : "Her şeyin en iyisini yapmayı bilmişiz de, bunları yaşatamamışız."

C)Yazı içinde bir kişinin konuşacağını belirtmek için kullanılan uzun çizgi ( - ) işaretinden önce:

üYaşlı köylü :

- Yaklaş bakalım evlat!

Osman :

- Buyur dayı.

D)Bölme işlemlerinde bölenle, bölünen arasına konur : Örnek :

ü100 : 4 = 25, 16 : 2 = 8

UYARI : İki nokta işaretinden sonra gelen bölüm bir cümle niteliği taşıyorsa büyük harfle başlar. Örnek ve söz öbeği biçimindeyse küçük harfle başlaması uygun olur.

üBir annenin en önemli görevi : Çocuklarını bedensel ve ruhsal yönden sağlıklı yetiştirmektir.

üPazarda ne yok ki : üzüm, soğan, patates, marul...