Büyük ünlü uyumu 2

yaşar solak tarafından yazıldı.. Yayınlanma 6. Sınıf Türkçe Konu Anlatımı

1.     Türkçe'de sözcüklere eklenen ekler, eklendikleri sözcüğün son hecelerine uyarak BÜUK'nı korurlar. Ancak bazı ekler, eklendikleri sözcüğün son hecesine uymayarak, sözcüğün BÜUK'na olan uygunluğunu da bozar.

 

         ÖRNEK:  - (i)yor    : İçiyor, geliyor, biliyor, dinlemiyor, söylüyor...  

                           -ken        : Yaparken, koşarken, yazarken, okurken, dolaşırken...

                           -ki            : Akşamki, sabahki, okuldaki, yoldaki, onunki...

                           -leyin      : Akşamleyin, sabahleyin...

                           -daş        : Meslektaş, gönüldaş...

                           -(i)mtrak : Ekşimtrak, yeşilimtrak, mavimtrak...

 

2.     Bazı bileşik sözcükler BÜUK'na uymazlar.

        ÖRNEK: Hanımeli, Karadeniz, Atatürk, İlkokul, Güzelyurt, Taşkınköy...

 

*** Yabancı kökenli sözcüklerde BÜUK aranmaz.

*** Bileşik sözcüklerde BÜUK aranmaz.

*** Tek heceli sözcüklerde BÜUK aranmaz.

ÖRNEK: saz, dört, sert, bal, ev, yel, sel, yol,ak...